Dijital stetoskop ve kayıt

Klasik stetoskoptan farkı nedir?

Klasik stetoskop hızlı, ucuz ve her yerde kullanılabilen iyi bir dinleme aracıdır. Göğüs başlığı (diyafram ya da çan), hortum ve kulaklıklar sesi kendi yapılarına göre biçimlendirir. Ses kulağınıza ulaşır ve orada kaybolur. Dijital stetoskop ise sesi yalnızca kulağınıza iletmez, onu sayısal bir kayda da çevirir.

Bunun için göğüs başlığına bir sensör ve elektronik devre eklenmiştir. Sensör sesi elektrik sinyaline, devre de bu sinyali sayılara çevirir. Bu yüzden ses büyütülebilir, filtrelenebilir, kaydedilebilir ve gönderilebilir.

Size ne kazandırır?

• Büyütme: Cihaz zayıf sesleri yükselterek duyulur hâle getirir. Bu yükseltmenin oranına kazanç denir.
• Dinleme modları: Frekans, sesin saniyedeki titreşim sayısıdır ve perdesini belirler. Diyafram ya da çan benzeri modlar belirli frekansları öne çıkarır ve klinikte yararlı olabilir.
• Kayıt ve tekrar dinleme: Kısa ve belirsiz bir bulguyu sonra sakin bir anda yeniden dinleyebilirsiniz. Birçok cihaz sesi dalga formu ve spektrogram olarak da gösterir (Spektrogram nasıl okunur?).
• Paylaşım: Kaydı bir meslektaşınıza ya da uzmana gönderebilirsiniz. Uzaktan oskültasyonda görüntülü bağlantı, sesin nasıl kaydedildiğini de görmenizi sağlar.
• Seri karşılaştırma: Aynı noktanın bugünkü sesini önceki kayıtla karşılaştırarak "Neyle değişiyor?" sorusunu cevaplayabilirsiniz. Belirsiz bir yatak başı bulgusu için de elinizde nesnel bir kayıt kalır.
• Eğitim: Öğrenci ve asistanla aynı sesi birlikte dinleyip tartışabilirsiniz.

Neyi yapamaz?

Dijital stetoskop kalibre bir ölçüm cihazı, yani bilinen bir referansa göre ayarlanmış bir cihaz değildir. Bu yüzden ekrandaki şiddet değeri cihaza özgü bir sayıdır ve gerçek ses basıncını göstermez.

• Her cihaz sesi farklı verir. Her cihazın frekans yanıtı farklıdır, yani bazı perdeleri daha güçlü, bazılarını daha zayıf aktarır. Duyarlılığı, iç gürültüsü ve yerleşik ses işlemesi de farklıdır. Aynı modelin iki cihazı bile ölçülebilir fark gösterebilir. Bu yüzden iki cihaz aynı wheezing'i duyulur kılar ama ona farklı frekans değerleri verebilir.
• Mod değişirse kayıt da değişir. Mod ya da filtre değişince cihazın sese yaptığı işlem de değişir. Özellikleri belgelenmemiş bir filtre dinlemek için uygun olabilir, ama ölçüm için uygun olmayabilir.
• Kaybolan bilgi geri gelmez. Cihazın kestiği frekanslar sonradan geri getirilemez. Çok güçlü bir ses kayıt sınırını aşarsa dalganın tepeleri kesilir (kırpılma) ve bu da düzeltilemez.
• Tanı koymaz. Kayıt muayenenizi genişletir, ama yorum yine sizin klinik akıl yürütmenize kalır.

Akıllı telefon mikrofonları da kullanılabilir kayıtlar verebilir. Ama kalibre bir göğüs duvarı sensörüyle eşdeğer sayılmazlar ve kayıt kalitesi kişiye ve noktaya göre değişir.

İki kaydı ne zaman karşılaştırabilirsiniz?

İki kaydı ancak aynı koşullarda alındıysa karşılaştırabilirsiniz. İzlemin altın kuralı budur: aynı cihaz, aynı mod, aynı nokta, aynı pozisyon ve benzer derinlikte nefes.

Nefesin derinliği de önemlidir. Bu, birinci kuralın sonucudur: akım yoksa ses yok. Yüzeyel soluyan hastanın sesi zayıf çıkar ve bu fark hastalıktan değil, akımdan gelir.

İzlem sırasında cihaz değişirse bunu not edin, çünkü iki kayıt arasındaki fark cihazdan kaynaklanıyor olabilir.

İyi bir kayıt nasıl alınır?

Kayıt alırken şu dokuz adımı sırayla izleyin.

1. Ortam: Sessiz bir oda seçin, televizyonu ve gereksiz cihazları kapatın. Kayıt sırasında siz de hasta da konuşmayın.
2. Temas: Göğüs başlığını giysinin üzerine değil, doğrudan cilde koyun ve basıncı sabit tutun. Giysi, kıl ve kablo sürtünmesi ral taklidi yapabilir.
3. Nokta: Noktayı anatomik bir işaretle tanımlayın, örneğin "sağ posterior, skapula alt ucunun altı, midskapular hat". "Sağ alt" demek yetmez.
4. Pozisyon: Oturur, sırtüstü ya da yan yatar pozisyondan hangisini kullandıysanız yazın ve izlemde değiştirmeyin.
5. Nefes: Hastadan ağzı açık, normalden biraz derin solumasını isteyin. Her noktada birkaç tam solunum döngüsü kaydedin.
6. Gürültü kaydı: Mümkünse göğüs başlığı yerindeyken hastadan birkaç saniye nefesini tutmasını isteyin. Bu sessiz bölüm odanın ve cihazın kendi gürültüsünü gösterir.
7. Mod: Kullandığınız modu ve filtreyi not edin.
8. Kontrol: Kaydı hemen dinleyin. Cızırtılı patlama, temas kaybı ya da eksik solunum varsa kaydı tekrarlayın.
9. Saklama: Orijinal, en az işlenmiş kaydı saklayın ve düzenlenmiş kopyaları ondan üretin. Dosyaya tarih, nokta, pozisyon ve mod bilgisini ekleyin.

Kaydı hasta ya da yakını evde yapacaksa ona kayıt noktalarını gösteren bir çizim verin. Kayıt süresini ve nefes talimatını açıkça anlatın, kalitesiz kayıtları tekrarlatın. Kaydı kimin yaptığını da not edin, çünkü hastanın kendi kaydı aynı cihazla bile eğitimli bir gözlemcinin kaydıyla eşdeğer sayılmaz.

Sahte sesler için Tuzaklar ve artefaktlar, muayene tekniği için Oskültasyon tekniği dersine bakın.